Farat e kungullit (Cucurbita): çfarë përmbajnë dhe si përdoren

Farat e kungullit janë farat e ngrënshme të bimëve të gjinisë *Cucurbita*. Përmbajnë proteina, yndyra të pangopura, magnez dhe zink, ndërsa në Evropë kanë një traditë të gjatë përdorimi te burrat për rehatinë e traktit urinar. Në suplemente gjenden si vaj ose si ekstrakt i thatë, për shembull 60 mg ekstrakt 10:1 në një kapsulë.

Fara kungulli të qëruara në një tas druri pranë një kungulli të prerë

Çfarë janë farat e kungullit?

Kungulli i përket familjes së kungulloreve dhe kultivohet në disa lloje. Më të njohurat janë kungulli i zakonshëm (*Cucurbita pepo*), kungulli muskat (*Cucurbita moschata*), i njohur edhe si butternut, dhe kungulli i madh (*Cucurbita maxima*). Të gjitha japin fara të sheshta, vezake, me lëvozhgë të bardhë dhe bërthamë të gjelbër.

Në Shqipëri farat e pjekura të kungullit janë pjesë e traditës: hahen si meze, shtohen në bukë e sallata dhe shiten kudo, të kripura ose natyrale. Në farmakopenë evropiane fara e thatë njihet me emrin latin *Cucurbitae semen*. Më shumë për botanikën lexoni te artikulli i Wikipedia-s për farat e kungullit.

Ekziston edhe një varietet i veçantë, kungulli vajor i Stirisë në Austri, farat e të cilit rriten pa lëvozhgë të fortë. Prej tij shtrydhet vaji i errët i farave të kungullit, i njohur në kuzhinën e Evropës Qendrore.

Çfarë përmbajnë farat e kungullit?

Bërthama e farës është ushqim i përqendruar: gati gjysma e peshës janë yndyra, kryesisht acid linoleik dhe oleik, ndërsa rreth një e treta janë proteina. Farat janë ndër burimet bimore më të mira të magnezit dhe të zinkut dhe përmbajnë fitosterole, lëndë bimore të ngjashme me kolesterolin, për të cilat kërkuesit interesohen prej kohësh.

Vlera të përafërta sipas tabelave ushqimore të cituara nga Wikipedia
LëndaNë 100 g fara të thataShënim
Proteinarreth 30 gPërfshijnë aminoacide thelbësore
Yndyrarreth 49 gKryesisht të pangopura
Magnezmbi 500 mgBurim shumë i pasur
Zinkrreth 7–8 mgShihni faqen për zinkun
Fitosterolesasi të ndryshueshmeVaren nga lloji dhe varieteti
Fara kungulli të gjelbra të derdhura mbi një tryezë druri

Si përdoren tradicionalisht farat e kungullit te burrat?

Përdorimi i farave të kungullit për urinimin është dokumentuar në Evropë prej shumë dekadash. Agjencia Evropiane e Barnave (EMA) ka botuar një monografi për farën e *Cucurbita pepo*. Sipas saj, preparatet nga kjo farë përdoren tradicionalisht për lehtësimin e simptomave të traktit të poshtëm urinar që lidhen me zmadhimin beninj të prostatës ose me fshikëzën tepër aktive, pasi mjeku të ketë përjashtuar gjendjet serioze.

Fjala tradicionalisht ka kuptim të saktë: monografia mbështetet te përdorimi shumëvjeçar, jo te studime të mëdha klinike. Për farat e kungullit provat nga kërkimet janë të kufizuara dhe në regjistrin e BE-së nuk ka pohim shëndetësor të autorizuar që i lidh ato me prostatën. Prandaj i përshkruajmë si përbërës bimor tradicional, pa u atribuuar veprime që burimet nuk i thonë.

Monografia flet për llojin *Cucurbita pepo*. Kungulli muskat (*Cucurbita moschata*), ekstrakti i të cilit gjendet te disa suplemente, është lloj i afërt i së njëjtës gjini.

Farë, vaj apo ekstrakt: ku është dallimi?

E njëjta lëndë e parë arrin te ju në tri forma, dhe secila ka vendin e vet.

FormaSi përftohetKu e gjeni
Fara të plotaThahen ose piqenSi ushqim: meze, sallata, bukë
Vaj i faraveShtrydhet nga farat e pjekura ose të papjekuraNë kuzhinë dhe në kapsula të buta
Ekstrakt i thatëLëndët e farës nxirren me tretës dhe thahen në pluhurNë kapsula dhe tableta, me raport të shënuar
Shishe me vaj të errët të farave të kungullit pranë farave të qëruara

Si lexohet ekstrakti 10:1 në etiketë?

Raporti i ekstraktit tregon sa farë është përdorur për të përftuar një pjesë ekstrakt. Te raporti 10:1, dhjetë pjesë fare japin një pjesë ekstrakt të thatë. Pra 60 mg ekstrakt u përgjigjen afërsisht 600 mg farave.

Në një etiketë të plotë kërkoni katër të dhëna: emrin latin të llojit, pjesën e bimës (fara), raportin dhe miligramët për dozë ditore. Me to mund të krahasoni dy produkte edhe kur njëri deklaron ekstrakt e tjetri pluhur fare. Parimet e përgjithshme i shpjegon fjalori i përbërësve.

Sa fara kungulli mund të hahen në ditë?

Farat e kungullit janë ushqim, jo vitaminë, ndaj nuk kanë vlerë referuese (VRN) dhe as kufi të sipërm të përcaktuar. Si pjesë e tryezës, një grusht i vogël në ditë, rreth 30 gramë, është një racion i zakonshëm, që sjell rreth 170 kilokalori.

Zgjidhni më mirë farat pa kripë: ato të kripurat, të ngrëna me lëvozhgë, shtojnë shumë natrium. Farat e qëruara ruhen në vend të freskët dhe të errët, sepse yndyrat e pangopura prishen nga drita dhe nxehtësia.

Masat paraprake

Si ushqim, farat e kungullit tolerohen mirë nga shumica e njerëzve. Monografia e EMA-s përmend ankesa të lehta të stomakut si reagim të mundshëm ndaj preparateve dhe këshillon që ato të përdoren vetëm nga të rriturit.

  • Mjeku para së gjithash. Vështirësitë me urinimin kërkojnë fillimisht kontroll, që të përjashtohen gjendjet serioze; më pas vjen çdo gjë tjetër.
  • Shenjat që nuk presin. Temperatura, gjaku në urinë, dhimbja gjatë urinimit ose pamundësia për të urinuar kërkojnë mjek menjëherë, sipas së njëjtës monografi.
  • Alergjitë. Janë të rralla, por ekzistojnë; kush ka alergji ndaj kungulloreve duhet t'i shmangë.
  • Kaloritë. Farat janë ushqim energjik; mbajeni parasysh nëse kontrolloni peshën.
  • Barnat e përhershme. Para se të nisni një suplement me ekstrakt bimor, tregojani mjekut ose farmacistit.

Si shfaqen farat e kungullit te produktet e katalogut?

Pro Caps përmban 60 mg ekstrakt të thatë të farave të kungullit muskat (*Cucurbita moschata*) me raport 10:1 në çdo kapsulë, së bashku me zink dhe vitaminë E. Përdorimi sipas shitësit është një kapsulë në ditë, midis vakteve.

Kombinimi ndjek një logjikë të njohur: një përbërës bimor tradicional për burrat, i shoqëruar nga dy nutrientë me pohime të autorizuara në BE. Sasitë e plota dhe lëndët ndihmëse i gjeni te faqja përbërja e Pro Caps.

Produkte të katalogut që e përmbajnë këtë përbërës

Pyetje dhe përgjigje

A janë njësoj farat e pjekura dhe ekstrakti në kapsulë?

Vijnë nga e njëjta lëndë e parë, por nuk janë e njëjta gjë. Farat janë ushqim me kalori, proteina dhe minerale. Ekstrakti është formë e përqendruar me raport të shënuar, që merret në sasi të vogla dhe të njëjta çdo ditë.

A ka pohim shëndetësor të autorizuar në BE për farat e kungullit?

Jo. Regjistri i BE-së nuk përmban pohim të autorizuar për farat e kungullit dhe prostatën. Ekziston monografia e EMA-s për përdorimin tradicional të farës së Cucurbita pepo, pasi mjeku të ketë përjashtuar gjendjet serioze.

Cili lloj kungulli përdoret te Pro Caps?

Sipas kartës së produktit të shitësit, Pro Caps përmban ekstrakt të thatë të farave të Cucurbita moschata, kungullit muskat, me raport 10:1, në sasinë 60 mg për kapsulë.

A mund t'i ha farat çdo ditë?

Po, si pjesë e një ushqimi të larmishëm. Një grusht i vogël pa kripë është racion i arsyeshëm. Mbani parasysh kaloritë dhe përtypini mirë.

A e zëvendësojnë farat e kungullit vizitën tek urologu?

Jo. Edhe monografia e EMA-s e vendos përdorimin tradicional pas kontrollit mjekësor. Kur keni ankesa me urinimin, hapi i parë është gjithmonë vizita; lexoni më shumë te udhëzuesi për shëndetin e prostatës.

Pse vaji i farave të kungullit është kaq i errët?

Vaji nga farat e pjekura të kungullit vajor të Stirisë ka ngjyrë të gjelbër të errët, gati të zezë, për shkak të pigmenteve natyrore të farës. Përdoret i ftohtë, mbi sallata dhe supa, sepse nxehtësia ia prish shijen.

Burimet

  1. European Medicines Agency: Cucurbitae semen (pumpkin seed), herbal monograph
  2. Wikipedia: Pumpkin seed
  3. Wikipedia: Cucurbita moschata
  4. EU Register of health claims
  5. Wikipedia: Benign prostatic hyperplasia

Tekstin e ka përgatitur redaksia e ProCaps360 mbi bazën e burimeve të renditura. Nuk zëvendëson këshillën e mjekut.

Pro Caps

Pro Caps: porositni me pagesë në dorëzim

Lini emrin dhe telefonin; operatori i shitësit ju telefonon dhe konfirmon porosinë dhe dërgesën.

Porosit Pro Caps · 3.900 lekë →